Schrijven is achterhaald…?

Is schrijven achterhaald, zoals zoveel mensen beweren?

Er zijn al heel wat voorspellingen gedaan, door dit soort ‘profeten’ (die tenslotte ook brood eten):

Sinds de uitvinding van de gloeilamp zouden we nooit meer kaarsen gebruiken!
Is het schilderen afgeschaft sinds het fototoestel is uitgevonden?
Is de fiets afgedankt na de uitvinding van de auto?

Nog zo’n voorspelling: Bij toepassing van de computer zal er veel minder papier gebruikt gaan worden. (Weet u nog?) Er is nog nooit een tijd geweest dat er zoveel informatie aan papier werd toevertrouwd.


CNN-oprichter Ted Turner stelde al in 1981 dat kranten het geen 10 jaar zouden uithouden. (Inmiddels zijn we bijna 30 jaar verder!)

Is de pen afgeschaft sinds de uitvinding van de typmachine, zo’n 130 jaar geleden?
Nee, we weten wel beter, ook al werd dat wel meteen voorspeld. De pennenfabrikanten hebben daarentegen nog nooit meer pennen verkocht dan tegenwoordig. Kijkt u maar eens in een gemiddelde kantoorboekhandel naar het assortiment!

En… maakt u tegenwoordig uw boodschappenlijstje in uw GSM? Toetst u hem in op de computer en print u ‘m uit?

Toch blijven veel mensen al zo’n 130 jaar hardnekking beweren dat de pen zijn tijd gehad heeft ;-)

Realisten gaan uit van de feiten.
En een feit is, dat in het basisonderwijs voor ongeveer de helft van de taken een pen gebruikt wordt.
Dat wordt later in het voortgezet onderwijs alleen nog maar meer.

Maar… er worden toch steeds meer werkstukken per computer gemaakt?
Zéker, maar je maakt op een school niet de hele dag werkstukken! Of spreekbeurten!
Zodra er een werkstuk of spreekbeurt moet worden voorbereid is de tekstverwerker het aangewezen instrument. Je moet de tekst snel kunnen aanpassen en redigeren.
Daarvoor zijn tekstverwerkers ideaal.
Maar voor het werken aan opdrachten uit boeken in een schrift of op een werkblad is in eerste instantie de pen het handigst. Ook bij het werken in groepen komt de pen heel veel tot zijn recht. Snel dingen noteren tijdens de les vraagt ook om direct pengebruik.
Ook worden de meeste toetsen in het primair en secundair onderwijs nog gewoon op papier met een pen gemaakt. Het invullen van de agenda is eveneens pennenwerk. En het moet nog duidelijk ook.

Voor het competentiegevoel van het kind is belangrijk dat het goed kan schrijven. Veel kinderen lijden in stilte als het om hun handschrift gaat. Ze weten dat het niet deugt, maar krijgen er geen vat op het te verbeteren.
Later wordt steeds meer het excuus gebruikt: “Let maar niet op mijn handschrift.” Deze kinderen kunnen het beste hun schoolgeld terugvragen. Daar kunnen ze nog leuke dingen mee doen…!
Veel kinderen kunnen later hun eigen product niet meer ontcijferen. Ze zijn ‘grafisch analfabeet’ geworden.

Bent u van mening dat de pen desondanks zijn beste tijd gehad heeft? Dan verwelkomen we u als medestander van een verantwoorde toetsenbordontwikkeling. Dan moet u er wel voorstander van zijn om de instructie niet meer op de pen, maar op het toetsenbord te richten. Kinderen moeten in deze moderne tijd uiteraard heel goed overweg kunnen met het toetsenbord.
Want, zoals u zei, de pen heeft zijn beste tijd gehad.

Zelf denken we dat de pen zijn beste tijd nog kan krijgen. Als we zowel de pen als het toetsenbord serieus nemen.
Het toetsenbord is er voor ’snel en veel’. Dat is duidelijk. En als er makkelijk aan de tekst gesleuteld moet kunnen worden, is het logisch om daarvoor de tekstverwerker te gebruiken.
Voor alle andere taken moet de pen beheerst worden. Ook al ben je niet van plan in het kanaal te vallen, je vindt toch dat je moet kunnen zwemmen. Ook die ene keer. Dan moet je het ‘helemaal’ kunnen, want met ‘half’ verdrink je.
Kinderen moeten zowel met het toetsenbord als techniekonafhankelijk tekst kunnen produceren.

Schrijven is een techniekonafhankelijke basisvaardigheid. Net zoals lezen en rekenen.