Schrijflessen

Zoveel mogelijk is lesmateriaal met de twee verschillende vormen van de letter ‘t’ beschikbaar.

SCHRIJF- /OEFENMATERIAAL VOOR DE ONDERBOUW

Het schrijfmateriaal voor de onderbouw richt zich allereerst op het oefenen van de drie schrijfvingers en de hand en het grafisch effect dat je ermee bereikt. Tegelijkertijd wordt de waarneming en de hand-oogcoördinatie geoefend.
Op diverse andere pagina’s van deze website kunt u lezen waarom we van mening zijn dat de huidige, meest voorkomende praktijk van het oefenen vanuit de schouders en met dikke materialen niet het meest wenselijk is om kinderen voor te bereiden op het leren schrijven vanaf groep 3.
We hebben daarom oefeningen ontworpen die werkelijk vooroefenen waar het om gaat: buig- en strekoefeningen voor de drie schrijfvingers, die ook zijwaartse bewegingen vanuit dezelfde vingers oefenen. Dit alles binnen de 8 mm buig- en strekuitslag, omdat dit het uiterste formaat is dat later bij het schrijven nodig is.
De allerbeste vervanging van de schrijfpatronen, die al decennialang hun bestaansrecht niet hebben kunnen aantonen.
U kunt nu zèlf zien wat kinderen werkelijk kunnen op het gebied van de fijne grafo-motoriek. En dat zonder storende invloeden op de later te leren lettervormen.

Zie hieronder voor meer informatie en aanvrage van het materiaal.

8 mm liniatuur

Onderbouw

Veel lesmateriaal voor het ontwikkelen van de grafische nauwkeurigheid en de bijbehorende attitude. Tegelijkertijd wordt hier veel geoefend met de materiaalgreep. Aandacht voor de houding is volop aanwezig. De oefeningen worden voorzien van veel technische aanwijzingen. U kunt deze beschrijving met extra materialen gratis aanvragen via info@schriftontwikkeling.nl

null
Extra kleur- en arceermateriaal voor groepscollages:

null
vogeltjesvoorbeeldschikkingen

Veel lesmateriaal dat door de Stichting Schriftontwikkeling is ontwikkeld, is verwerkt in een schrijfmethode.

SCHRIJFLESSEN VOOR DE BOVENBOUW

Met name voor de bovenbouw van de basisschool is een groot tekort aan stimulerende en motiverende schrijflessen. De Stichting Schriftontwikkeling ontwikkelt daarom motiverend en uitdagend lesmateriaal. Door uitzending van een les van de Stichting Schriftontwikkeling in het Jeugdjournaal (dinsdag 21 oktober ’03) en door het verspreiden van lesbladen met basisstreken is bijvoorbeeld het schrijven met wasknijpers populair geworden. (zie afb.)

Leerkrachten en pabo-studenten klagen over het algemeen dat er zo weinig uitdagends in schrijfmethoden in de bovenbouw te vinden is. Dat komt, omdat schrijflessen in schrijfmethodes doorgaans in hoofdzaak bestaan uit het naschrijven van voorbeeldtekst. Het zijn dus eigenlijk geen ‘schrijfmethodes’, maar ‘naschrijfmethodes’. In een enkel geval wordt er geëxperimenteerd met ‘fantasieletters’ (‘Creatief schrijven’), maar doordat het kind over geen enkele letterkennis beschikt, is het effect van deze lessen op de kwaliteit van het handschrift van twijfelachtige waarde. Kinderen leren hiermee zeker niet hoe ze hun handschrift kunnen onderhouden. Terwijl dit nu juist de taak is van het schrijfonderwijs in de bovenbouw. Ná het aanleren volgt het onderhoud.

GRAFO – COGNITIEF

In bijgaande lessen wordt een heel andere werkwijze gevolgd. Deze werkwijze heet ‘grafo-cognitief’ en dit betekent, dat de ‘grafische vaardigheid’ wordt vergroot door speciale oefeningen, terwijl ondertussen de ‘letterkennis’ (cognitie) op een hoger niveau wordt gebracht, waardoor de kinderen beter in staat zullen zijn om het kwaliteitsniveau van hun eigen handschrift te beoordelen. De lessen geven de leerlingen de gelegenheid hun eigen creativiteit te combineren met verantwoorde lettervormgeving. De Stichting Schriftontwikkeling wil met deze bijzondere lessen de student stimuleren om met deze nieuwe werkwijze zelf te ervaren hoe kinderen hun handschrift kunnen onderhouden door meer kennis uit bijzondere oefeningen op te doen. Uiteraard houdt de Stichting Schriftontwikkeling zich aanbevolen voor ervaringen, zodat ze haar lessen kan aanpassen en uitbreiden. Wil je meer weten over de grafo-cognitieve werkwijze, dan kun je onder ‘grafo-cognitief’ op Internet onder deze zoekterm verder zoeken.

HANDSCHRIFTCRITERIA-MANIPULATIE

In de artikelen in de PRAXIS-reeks, die onder de knop ‘Artikelen’ te vinden zijn, worden nog meer schrijflessen voor de bovenbouw beschreven. (Deze lessen zijn ooit gepubliceerd in het maandblad PRAXIS van de uitgeverij Malmberg en vanaf 2002 zijn hier een aantal artikelen beschreven die de kinderen leren om de vormgeving van hun handschrift te beïnvloeden.)

Deze belangrijke werkwijze hierin is het manipuleren van de handschriftcriteria, ontwikkeld door de Stichting Schriftontwikkeling. Dit is ook een ‘cognitieve’ benadering van het schrijfonderwijs, waarbij de kinderen leren om een handschriftcriterium, zoals de luslengte, of de romphoogte zodanig te manipuleren, dat er vervormingen ontstaan. Het kind moet dan beoordelen of deze vervorming een positieve of negatieve invloed op het handschrift heeft. Hiermee wordt het inzicht in lettervormgeving vergroot. Dat moet het doel zijn van het schrijfonderwijs in de bovenbouw. Het vergroot op die manier ook het zelfvertrouwen van het kind: het realiseert zich dat het zijn handschrift kan beïnvloeden. Het handschrift is ‘maakbaar’ geworden en niet meer iets dat het kind ‘overkomt’.Ook voor hulp bij slechte handschriften is deze werkwijze heel aantrekkelijk.

Schrijflessen downloaden

Bovenbouw

adobe_iconSpiralen schrijven

null

In deze les wordt in verschillende spiralen geschreven. Een uitgebreide handleiding met voorbeelden is beschikbaar.

adobe_iconSchrijfles met het spinnenweb

In deze les wordt ook met een spiraal gewerkt, maar dan een heel bijzondere.
Deze spiraal bestaat uit rechte deeltjes. Er worden handschriftaspecten in deze les geoefend.
Zie de uitgebreide handleiding hierbij.

adobe_iconWaarnemingsles Gotisch schrift

Deze les is een waarnemingsoefening met het bijzondere Gotische schrift uit de Middeleeuwen. Kinderen hebben hier veel mee op. Het is een mooi middel om ze te laten zien hoe men die letters construeerde en hoe men met letterspaties omging. De oefening bestaat uit een ‘woordzoeker’. Hierbij is ook nog afzonderlijke informatie beschikbaar over het Gotisch schrift. Lees deze vooral als je deze les gaat geven.

adobe_iconInformatie bij het Gotisch schrift

Les rompstrook

Een les over het belang van het uitvullen van de rompstrook. De les is voor alle methoden geschikt, maar er zijn, i.v.m. een aantal voorbeeldafbeeldingen, twee versies beschikbaar:

adobe_iconmet doorverbonden t

adobe_iconmet t met dwarsstreek (blokletter t)

Daarnaast is er de lesbeschrijving rompstrook.
adobe_iconlesbeschrijving

Deze les maakt de kinderen er bewust van dat alle letters óp de grondlijn geschreven moeten worden en dat de bovenkanten van de letterrompen allemaal even hoog moeten zijn. Als je een les gebruikt wil je dan de Stichting Schriftontwikkeling iets van je ervaringen laten weten? We kunnen ons lesmateriaal er dan mee verbeteren en/of uitbreiden.

adobe_iconSierschrift of kalligrafie

In deze les krijgen de kinderen een opstart van sierschrift of kalligrafiedoor middel van het uitvoeren van basisstreken met een WASKNIJPERHELFT. Probeer het wel eerst zelf uit om betere instructie te kunnen geven. Kinderen vinden dit een bijzondere ervaring!